Martinezena

Iturria: www.erabili.com

Natxo Velez Gordobil eta Asier Larrinaga Larrazabal

Euskararen Nazioarteko Egunean eitb.com webguneak Euskaraz ataria jarri du abian, euskararekin lotutako eduki interesgarriekin. Atari berriaren barruan, besteak beste, HIKEA aplikazioa kokatu da. HIKEA, EITB Taldearen hizkuntza-ezagutza kudeatzeko aplikazioa da, eta hemendik aurrera edonork kontsulta dezake eitb.com-i esker. Hilabetez probak egiten jardun ondoren, Euskaraz ataria guztiz erabilgarri dago. Orain arte, atariaren sei ataletatik Euskara ikasi -Internet bidezko euskara ikastaro bat eskaintzen duena- izan da bisitatuena, baina euskaldunentzat askoz interesgarriago dira besteak. Albisteak atalean, esate baterako, bilduma gisa eskura daitezke eitb.com webguneko beste atarietan euskarari buruz argitaratzen diren albiste guztiak. Gehiago atalean pastoralen gunea kokatu da, ETBk 2001etik hona emititu dituen pastoral guztien testuekin. Testuak bertsio bikoitzean datoz, zubereraz eta batuaz, eta pastoral bakoitza aurkezpen labur batekin hornitu da. Horrez gainera, eranskin jakingarri bi jarri dira gunearen eskuinaldean. Lehena txosten bat da, Pastorala egungo ikus-entzunezkoetan, pastoralak zer diren, historian zer eboluzio izan duten, eta egun Euskal Telebistan eta eitb.com webgunean zer leku egin zaien kontatuaz. Bigarrena, Zubereraren ezaugarriak, eskuliburu labur-labur bat da, pastoralen testuak hobeto ulertu nahi dituztenei laguntzeko. HIKEA aplikazioa Kontsultak atalean dago. HIKEA erabiltzeko argibideak eta aplikazioaren aurkezpena gune horren eskuinaldean jarri dira. HIKEA (Hizkuntza Kontsultak Egiteko Aplikazioa), esan bezala, EiTBren hizkuntza-ezagutza kudeatzeko aplikazioa da. Lau atal ditu. Hiztegi bilaketa: hiztegi orokorra, hedabideetan ageri eta erabiltzen diren hitzak, terminologia Argibideen bilaketa: hedabideetako hizkeraren gramatika, eskuliburu gisa aurkeztuta Esapideen hiztegia: esaerak, esaldi eginak, lokuzioak Pastoralen hiztegia: pastoraletan ageri diren hitzak Era honetako baliabideetara ohituta dauden erabiltzaileek ez dute inolako arazorik izango HIKEAn kontsultak egiteko. Horregatik, interesgarriago deritzogu edukiaren gaineko azalpen labur batzuk emateari. Hiztegi-bilaketako datu-basean 25.000 fitxatik gora daude, hogei gaitan banatuta. Filmen, musika-piezen, margolanen eta abarren izenak Artelanak gaian kontsulta daitezke. Hor aurki daitezke ETBk eta beste batzuek bikoiztu dituzten filmen euskarazko izenburuak. Lagunarteko hitz eta esamoldeak kontsultatu nahi izanez gero, Hizkera kolokiala gaia badago, 1.200 fitxarekin baino gehiagorekin. Euskal Herriko eta mundu osoko hiri, mendi, ibai eta beste leku-izen asko eta asko Geografia gaian daude. Argibideen bilaketan EITBk 2007an argitaratu zuen Euskarazko albistegietarako esku-liburua kontsulta daiteke oso-osorik. Hiru bide daude horretarako: bilaketa-laukian kontsultatu nahi den hitza jartzea, aurkibide kontzeptualaz baliatzea, edo aurkibide gramatikalera jotzea. (NATXO VELEZ GORDOBIL, Eitb.com-eko Kanal Tematikoen lan-taldeko kidea; eta ASIER LARRINAGA LARRAZABAL, EITBko Euskara Zerbitzuko burua)

Artikulu honetatik abiatuta: Asier Larrinaga Larrazabal, "Kirol taldeen izenak" in www.erabili.com.

UEFAk komunikabideei bidali die zerrenda ofizial bat, publizitatean erabili behar dituzten kirol taldeen izen ofizialekin.

Hala ere, zerrenda horretan "Moskva (CSKA Moskva)" agertu arren, komunikabideetan gaztelaniaz "Moscú" darabilte, frantsesez "Moscou", ingelesez "Moscow", italieraz "Mosca",portugesez "moscovo" eta euskaraz "Mosku".

Oro har, hurbileko hizkuntzetan toki-izena erabili ohi da, identifikagarririk errazena delako. Toki batean talde bat baino gehiago egonez gero, orduan izen berezira jo ohi da euskaraz ere bai: "Real Madril", "Atletico Madril".

Izen batzuk euskaratu egiten dituzte EITBn ("Izar Gorria", "Murtzia Hiria"); beste batzuk, ordea, ez: "Estudiantes", "Cultural Leonesa". Ulergarritasunaren eta izenaren konplexutasunaren arabera erabaki omen dute bide bat ala bestea.

Lehiaketen izenak ere euskaratu egiten dituzte: "Txapeldunen Liga" eta "Europa(ko) Liga".

Iturria: www.ideal.es

Andaluziako Emakumearen Institutuak (AEI) eta Almeriako Kazetarien Elkarteak antolatu dute ikastaro hau: "Komunikabideen zeregina genero-identitatearen kultur eraikuntzan".

AEIko korrdinatzaileak adierazi zuenez, emakumeak albiste baten protagonistak direnean estereotipo biotako bat agertu ohi dute: batetik, biktima, ahula, bere burua defendatzeko ez gauza; eta bestetik, objektua, arina, kaskarina, bere irudia saldu egiten duena.

Hona hemen ikastaroaren gaiak: emakumea informazioaren subjektu; androzentrismoa, emakumeen ikustezintasunaren kausa; androzentrismoaren eta gizarte estasusaren arteko harremana; nola irudikatzen ditugun emakumeak eta giznak genero-indarkeriari dagokionez; gizartearen sentsibilizazioa eta horren eragina berdintasun-politiketan; komunikabideak sinbolo, balio eta estereotipo-egile; hizkuntza, errealitatea aipatzeko eta barneratzeko tresna.

Adela Segurak ikastaroaren aurkezpen ekitaldian adierazi zuenez, komunikabideak oso baliagarriak dira agerian jartzeko hainbat mito eta sinismen okerrek estaltzen dutela errealitatea.

Argentinan atera ditu hamar agindu horiek PAR (Periodistas de Argentina en Red - Argentinako Kazetariak Sarean) elkarteak.

Hauexek dira hamar aginduok laburturik:

1.- Emakumeen kontrako indarkeria, genero indarkeria eta indarkeria matxista: hiru izendapenok dira zuzen eta egoki.

2.- Genero indarkeria delitua da (aurrezaindu eta zigortu egin behar da, beraz), gizarte arazoa, emakumeen bizitzaren, integritate fisiko eta psikikoaren kontrako atentatua eta giza eskubideen inguruko kontua ere bai.

3.- Krimen pasional gehiagorik ez.

4.- Biktimaren identitatea babestu behar da, ez erasotzailearena. Komeni da aipatzea zein-nolako jarrerak ekar dezakeen indarkeriazko harremana berez. Horrela, lagundu egingo diegu emakumeei euren egoeraz jabetzen.

5.- Hainbat informaziok kalte egin diezaiekete biktimari eta haren ingurukoei. Iraingarria da, gainera, biktima ezizena, hipokoristikoa eta antzerakoak erabiliz aipatzea.

6.- Sekula ez dugu ez justifikazio ez kausarik bilatuko: alkohola, droga, eztabaida, jelosia, banaketa, infidelitatea... Kausa bakarra da gizonezkoek emakumeen gainean darabilten kontrola eta jabetza. Besterik ez.

7.- Informazio-iturriak egiaztatu; batez ere, ofizialak ez direnak.

8.- Mota guztietako indarkeria salatzea: psikologikoa, ekonomikoa, emozionala... emakumeak hil arte itxaron beharrik gabe.

9.- Kontu handiz ibili argazkiekin. Biktimak eta familiak errespetatu. Albora utzi sexismoa, sentsazionalismoa eta obszenitatea. Musika erabiliz gero, kontuz ibili letrekin: ez aipatu "maitasun gaixo" ez eta jelosiarik ere.

10.- Beti ere aipatu biktimei laguntzeko telefono doakoa eta beste edozein argibide baliagarri.